09 дек / 2018
Дзяржпраграма падтрымкі беларускай мовы. За і супраць

18 мая 2016

Становішча беларускай мовы ў пэўнай часткі грамадства выклікае турботу. Ці выправіць сітуацыю дзяржаўная праграма падтрымкі беларускай мовы? 

За: Сяргей Фралоў, наладчык абсталявання металаапрацоўчага прадпрыемства:

- У апошнія гады ў гэтым пытанні мы наламалі дроў. Дэ-факта цяпер у нас адна дзяржаўная мова - руская. Гэта датычыць не толькі адукацыі, але і ўсяго моўнага асяроддзя: афіцыйных дакументаў, шыльдаў у магазінах, назваў вуліц. Калі ў бліжэйшы час не прыняць радыкальных захадаў, мы страцім сваю нацыянальную адметнасць: мову і культуру. Дзіўна бывае назіраць, калі некаторыя суайчыннікі на пытанне аб нацыянальнай прыналежнасці адказваюць: "Мы - рускія".

Я часта бываю ў Чэхіі. Калі мае сябры адкрываюць мой пашпарт, дзе надпісы па-руску і па-беларуску, яны здзіўляюцца, што, аказваецца, ёсць такая мова - беларуская. Шчыра кажучы, становіцца крыўдна.цім сваю нацыянальную адметнасць: мову і культуру. Дзіўна бывае назіраць, калі некаторыя суайчыннікі на пытанне аб нацыянальнай прыналежнасці адказваюць: «Мы - рускія».

Так склалася, што наша сям'я нейкі час жыла ў Расіі. Але свайго сына мы выхоўвалі з усведамленнем, што ён - беларус. Зараз ён вучыцца ў пятым беларускамоўным класе, і родную мову мы вывучаем разам з ім.

Неабходна, каб чыноўнікі, якія працуюць у дзяржаўных установах, свабодна валодалі беларускай мовай. І падрыхтоўку дзяцей пачынаць з садзікаў, а таксама з тых, хто прыходзіць у першы клас. Маладое пакаленне беларусаў павінна мець магчымасць засвойваць усю сістэму нацыянальных каштоўнасцей, гістарычнай памяці на нацыянальнай мове. А ў нашых умовах гэта можна зрабіць толькі з дапамогай адпаведнай дзяржпраграмы.

Супраць: Светлана Ивановна, предприниматель:

- Мы живем на границе, поэтому нам часто приходится иметь дело с представителями разных народов: поляками, украинцами, русскими. Как жене военного мне приходилось также жить в Германии, Узбекистане. И если знание русского языка пригодилось, то недостаточное владение белорусским никак не помешало.

Я согласна с мнением, что это один из самых мелодичных языков, но пока что он востребован только в своей стране, да и то до определенной степени. И так, скорее всего, будет по крайней мере в ближайшие 20 лет.

Поэтому я считаю, что никаких особых мер в поддержку белорусского языка не требуется. В школе дети получают необходимые базовые знания. И в дальнейшем им ничто не мешает при желании совершенствовать и углублять знание языка. Возможно, у кого-то белорусскоязычные родственники или профессия того требует...

Уже сейчас заметно, особенно в Минске, что все больше молодых людей именно на это и сориентированы. Говорить по-белорусски, как и носить национальную одежду, становится модным в молодежной среде. И никто им в этом не чинит препятствий.

 

 


2161
20


Андрей 2
25.05.2016 13:59
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю Шайен
Чего далеко ходить - например, в Бресте?
Станислав
23.05.2016 16:34
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю Трохмоўны
В нашей стране качество русского языка (государственного) значительно выше, чем в России, и филологов-профессионалов, развивающих его - достаточное количество. Поэтому имя Беларусь - вполне русское, что надо просто запомнить - официальное название нашей страны.
Шайен
21.05.2016 16:36
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю Трохмоўны
Такі доўгі пост спатрэбіўся, здаецца, для таго, каб абгрунтаваць непатрэбнасць беларускай мовы з пазіцыі так званай "беларушчыны". Але ж гэта ўсяго толькі крывадушнасць. Не трэба беларускай мове кудысьці "расці". Калі выкарыстоўваць яе на дзяржаўным узроўні, то шмат хто з чыноўнікаў вымушаны будуць выкарыстоўваць мову і дома, у сям`і.
Андрей
21.05.2016 14:02
ответить ответить с цитатой
Русский -Белорус -Украинец сегодня разговаривают на СОВЕТСКОМ языке. Трехмовны если ты родился в СССР ,то должен это понимать .Русские сегодня разговаривают на суржике , то есть на смеси с такими языками как украинский ,белоруский и всеми остальными Союзе Советских Социалистических Республик по мере взаимодействия.Вот русский алфовит до СССР:
А а Б б В в Г г Д д Е е Ж ж
З з И и І і К к Л л М м Н н
О о П п Р р С с Т т У у Ф ф
Х х Ц ц Ч ч Ш ш Щ щ Ъ ъ Ы ы
Ь ь ? ? Э э Ю ю Я я ? ? ? ?
Трохмоўны
21.05.2016 11:13
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю как-то так
А без расавых комплексаў можна? Зважце не на знешнасць, а на сутнасць сказанага? Хіба жанчына супраць бел. мовы? Як чалавек, звязаны з эканомікай, яна гаворыць пра тое, што "падтрымка" будзе закопваннем грошай у пясок без якой-небудзь заўважнай аддачы. Наадварот, калі ініцыятыва ідзе знізу, больш шанцаў на поспех. А вось з гэтай ініцыятывай, як раз, цяжэй. На дзяржаўную падтрымку спадзяюцца больш тыя, хто самі пальцам аб палец не ўдараць, каб захаваць бел. мову. У сям'і, сяброўскіх стасунках хаця б зрэдку яе выкарыстоўваюць? Прычым не проста пантуючысь, а натуральна. Я, напрыклад, знаходжу, дзе яе выкарыстаць. Прабачце за няшчырасць, яле дзякуючы і маім таксама намаганням яна яшчэ не памерла. А вось на дзяржаўную падтрымку ў мяне асаблівых спадзяванняў няма. Бо адбудзецца звычайнае навязванне, некапленне ў грамадстве раздражнення. І як вынік - тое ж, што адбылося пасля "дзяржаўнай падтрымкі" ў 20-я і 90-я гады. Разумееце, грамадскімі працэсамі кіраваць сякерна можна толькі з мэтай дабіцца адваротнага. Трэба прыняць як дадзенасць (і нічога блюзнернага або апалітычнага ў гэтым няма), што сама ідэя асобнай беларускай мовы не была папулярнай і ў 19 ст. Яна выношвалася ў вельмі вузкіх колах энтузіястаў. Савецкая ўлада пэўны час рабіла стаўку на гэтых энтузіятаў, але хутка стала зразумелым, што грамадская падтрымка зацеі не такая ўжо вялікая, каб яе мэтанакіравана ажыццяўляць далей. Якімі трагедыямі ў 30-я гады гэта суправаджалася - іншае пытанне, хаця і яго замоўчваць таксама не варта. І ўсё ж, нягледзячы на тое, што бел.мова (яе літаратурны стандарт) так і не стала сродкам зносінаў для шырокага ўжытку, нішто не забараняе яе любіць і выкарыстоўваць. Як гэта раблю я. Але, прабачце, без фанатызму. ШАЙЕН, я Вам некалі пісаў, што хачу Вас пазнаць на вуліцы па маўленні і паціснуць руку за шчырасць. Але Вы ад маёй прапановы саскачылі. Дык Вы ж і спрыяеце таму, каб гэтая мова памерла канчаткова. ЗА ЯЕ НЕ ТРЭБА ЗМАГАЦЦА, ЁЮ ДАСТАТКОВА ПРОСТА КАРЫСТАЦЦА. Натуральна, у сям'і, кампаніі сяброў, нягледзячы на тое, на якой мове Вам адкажуць. Галоўнае, што суразмоўцы адзін аднаго разумеюць. Да выкарыстання на дзяржаўным узроўні мове трэба яшчэ дарасці. З дапамогай тых, хто яе выкарыстоўвае ва ўласным жыцці. Калі будуць носьбіты мовы (рэальныя, а не патэнцыйныя), тады пытанне са школамі, афармленнем вуліцаў, дакументамі і да т.п. будзе вырашана без асаблівага напружання. Не трэба блытаць пытанні "дзяржаўная мова" і яе "сацыяльны статус". Так, беларуская мова дзяржаўная. Але на дзяржаўным узроўні выкарыстоўваецца адпаведна са сваім сацыяльным статусам. Каго гэты статус не задавальняе, абазначцеся на вуліцах натуральным маўленнем. Або не крывіце душой, што Вас гэта турбуе.
Трохмоўны
21.05.2016 10:43
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю Антон
Панове, хопіць рабіць заўвагі кшталту "не Белоруссия, а Беларусь". Само жыццё вызначыла на яго адказ: "І Белоруссия (на стандартнай рускай мове), і Беларусь (на беларускай мове і мясцовым варыянце рускай мовы, па сутнасці - на трасянцы, а таксама на карачаеўскай і ўдмурцкай мовах), і Білорусь (па-ўкраінску), і Беларусия (па-лязгінску і татарску), і Baltarusija (па-літоўску), і Baltkrіevija (па-латышску), і Лейкоросия (па-грэцку), і Bielorussia (па-іспаску, італьянску і каталонску), і Белорусиja (па-сербску), і Урысыху (па-адыгейску), і Белоросууд (па-бурацку), і Цаhанорсин Орн (па-калмыцку), і КІайгІаскхийн (па-чачэнску) і г. д.). УСЕ ГЭТЫЯ НАЗВЫ - НАШ СКАРБ!!! Манія транслітарацыі - гэта ўзровень усяго некалькіх краін трэцяга свету. Шкада, што і Беларусь у 1991 г. дабраахвотна навязалася да іх ліку і дагэтуль не можа перахварэць на другараднасць. Таму і БЕЛОРУССИЯ - гэта таксама мы. Гэтая назва, як і назва "Беларусь", не павінна засмучаць. Яе трэба прыняць не толькі спакойна, але і з належнай пяшчотай. Пры гэтым не смяшыць суседзяў і не выглядаць гістарычнай недарэчнасцю. Бо ў Расіі не перастаюць здзіўляцца: чаму на стандартнай рускай мове "абавязкова" павінна быць "Беларусь" (замест "Белоруссия"), а на стандартнай беларускай мове "Расія" (а не "Россія"). Годзе рабіць заўвагі наконт пытання, якога ў прыродзе няма. І "Расія" (а не Россія), і "Польшча" (а не Польска), і Грэцыя або Грэччына (а не Эллада), і Германія або Нямеччына (а не Дойчлянд), і Чарнагорыя (а не Црна Гора),
і Кітай (а не Ханьжэнь), і Алжыр (а не аль-Джазаір), і Албанія (а не Шкіперыя), і Арменія (а не Аястан), і Грузія (а не Сакартвэла), і Бутан (а не Друк Юл), і Данія (а не Данмарк), і Індыя (а не Хіндустан), і Марока (а не аль-Магрыб), і Харватыя (а не Хрвацка) і г. д. і да т.п. - гэта нармальныя і ніколькі не зневажальныя назвы. Прашу таксама рэдакцыю "ВБ" больш не рабіць глупстваў і не перакладаць расіянаў са стандартнай рускай мовы на трасянку. Бо яны амаль ніколі не гавораць "Беларусь", амаль заўжды "Белоруссия". Навошта падманваць чытачоў? Праўда, калі расіянін гаворыць "Беларусь" (замест стандартнага рускага слова "Белоруссия"), то трэба не радавацца (з чаго толькі?), а памятаць тлумачэнне на гэты конт мовазнаўцы акадэміка Кастамарава: "Приходится считаться и с самым наивным политическим мышлением. Есть вещи [для палітыкі] выше чистоты литературно-языкового канона". Так што, Антон, не толькі "Жыве Беларусь!", але і "Живёт Белоруссия!!!"
Шайен
21.05.2016 09:30
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю ворчун
Па-першае, я зусім не "беснуюсь", як Вы тут заўважылі, а наадварот, размаўляю даволі павольна, без нерваў. Па-другое, пагроза беларускай мове сапраўды існуе. І зыходзіць яна ад такіх, як Вы. Ад некаторых "усходнікаў" ды іх нашчадкаў. Дарэчы, сярод маіх бацькоў таксама былі "ўсходнікі", але яны выхоўвалі мяне з паважэннем да мовы ды іншых традыцый народа, сярод якога мы жылі. А вось людзі накшталт Вас што ў Беларусі, што ў Казахстане, што ў Літве ці Малдове чамусьці патрабуюць, каб менавіта мясцовыя падлажываліся ды падуладковываліся пад вас. Чаму? Напрыклад, у Нямеччыне ці Ўгоршчыне падобныя Вам вымушаны вывучаць мясцовыя мовы. Тут Вас ніхто па-беларуску размаўляць не вымушае, але Вас чамусьці раздражняе сам факт існавання беларускай мовы? Чаму?
Шайен
20.05.2016 20:23
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю Андрей 2
Не там, здаецца, шукаеце.
IB
20.05.2016 20:22
ответить ответить с цитатой
«...дзяржаўная праграма падтрымкі беларускай мовы...»? Гэта вы пра што?! Дзяржаўная?! Праграма?! Падтрымкі?!.. Неяк першыя тры словы зусім не звязваюцца з тэмай «Беларуская мова»...
Ці, можа, нехта з журналістаў ці чытачоў ВБ гэтую праграму і сапраўды дзесьці нядаўна бачыў?
ворчун
20.05.2016 19:24
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю Шайен
Ну так покажите мне хоть кто-нибудь эту мать, говорящую не на русском или украинском языке! И потом, на Вашему ивриту ничего не угрожает, что Вы беснуетесь?
Андрей 2
20.05.2016 11:00
ответить ответить с цитатой
Шайен и прочие "сумленныя". Я с детства мечтаю увидеть хотя бы одного белоруса, который бы в повседневном общении - в семье, с друзьми, а не на публику - использовал белорусский язык (не трасянку). Покажите мне его!
Шайен
19.05.2016 20:35
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю ворчун
Для Вас, магчыма, беларуская мова і не існуе. Але для сумленных беларусаў матчына мова - гэта святое.
ворчун
19.05.2016 19:28
ответить ответить с цитатой
Нельзя подтрымать то, что не существует...
Антон
19.05.2016 15:00
ответить ответить с цитатой
Ответ пользователю игорь
Только не белоруссия, а Беларусь. А по поводу языка - аналогичная ситуация в Ирландии
Станислав
19.05.2016 12:03
ответить ответить с цитатой
Наличие своего языка - признак государственности любой страны. Кроме того, многие белорусские слова значительно ближе к английским, чем аналогичные русские, что позволяет детям в школе проще овладеть языком международного общения, что, кстати уже реализовано во всех странах бывшего СССР.
игорь
19.05.2016 12:02
ответить ответить с цитатой
белоруссия наверное единственная страна в европе где жители не умеют не могут и не хотят разговаривать на родном белорусском языке......пичалька....((((
Шайен
19.05.2016 07:28
ответить ответить с цитатой
Беларускую мову трэба падтрымліваць нават ужо таму, каб яна не памерла канчаткова.
как-то так
19.05.2016 00:33
ответить ответить с цитатой
Судя по внешнему виду женщины, которая "супраць", она потомок азиатских народов или народов Севера (явно узкий разрез глаз, не свойственный славянам вообще и белорусам в частности). С чего бы ей быть "за" белорусский язык? Он ей генетически чужд.
Андрей
19.05.2016 00:07
ответить ответить с цитатой
Белоруский язык- только латинскими буквами! «Не забывайте же языка нашего родного, чтобы не умереть»
Андрей
19.05.2016 00:02
ответить ответить с цитатой
Ya za!
Возможность добавления комментариев временно отключена. Приносим извинения за неудобства.
В связи со вступлением в силу новой редакции «Закона о СМИ» от 2018 года, на сайте vb.by...
1727
Сегодня, когда над Брестом вовсю сияет солнце и пригревает «бабье лето», в ясном...
1641
И не только белорусских! Сотрудниками ГУБОПИК по Брестской области задержали троих...
1672
Об этом рассказал журналистам мэр Бреста Александр Рогачук во время посещения...
2547
Как часто в этом году вы выезжали на закупки в Польшу?








Ответить
Авторизация
E-mail:
Пароль:
Заказать звонок
Ваше имя:
Телефон:
Удобное время для звонка:
Отправить